Halogeenvrij

Halogeenvrije kabels

Wat zijn halogenen?

Elementen zoals fluor, chloor, broom, jodium en astatine zijn halogenen en behoren tot de zevende hoofdgroep in het periodiek systeem der elementen. Zij komen voor in vele chemische verbindingen zoals bijvoorbeeld chloor in polyvinylchloride (PVC). Dit is zeer duurzaam en wordt daarom gebruikt in veel technische producten, onder meer als isolatie- en omhulselmateriaal bij kabels. Chloor en andere halogenen worden vaak als additieven toegevoegd om de vlamvertraging te verbeteren. Dit heeft echter zijn prijs. Halogenen zijn schadelijk voor onze gezondheid. Daarom worden voor kabels steeds vaker kunststoffen gebruikt die geen halogenen bevatten.

 

Wat is een halogeenvrije kabel?

Halogeenvrije kabels en draden zijn, zoals de naam al zegt, vrij van halogenen in de samenstelling van de kunststoffen. Halogeenhoudende kunststoffen verraden zich door de chemische elementen in de naam, zoals het reeds genoemde polyvinylchloride, chloropreenrubber, fluorethyleenpropyleen, fluorpolymeerrubber en nog enkele andere.

Als u halogeenvrije kabels wilt of moet gebruiken, zorg er dan voor dat deze zijn gemaakt van kunststoffen zoals siliconenrubber, polyurethaan, polyethyleen, polyamide, polypropyleen, thermoplastische elastomeren (TPE) of ethyleen propyleen rubber, om er maar een paar te noemen. Zij bevatten geen gevaarlijke stabilisatoren op basis van zware metalen of weekmakers en de additieven voor de bescherming tegen vlammen zijn ecologisch onschadelijk.

Voedingskabels en besturingskabels

Halogeenvrij

Datakabels

Halogeenvrij

Hoe worden halogeenvrije kabels en draden genoemd?

Een kabel of draad is halogeenvrij indien er geen halogenen zoals chloor, fluor of broom worden gebruikt in het isolatie- en omhulselmateriaal van de kabel of leiding. Kabelwartels, beschermslangsystemen, connectoren of krimpkous, zoals de PROTECT HF beschermslang van LAPP, kunnen ook worden vervaardigd van kunststoffen zonder halogenen en zijn dus halogeenvrij. Als u bijvoorbeeld halogeenvrije kabels nodig hebt, moet u dus op de volgende aanduidingen op de producten letten: 

Kunststoffen die halogenen bevatten Halogeenvrije kunststoffen
  • Chloropreenrubber
  • Fluorethyleen propyleen
  • Fluorpolymeer rubber
  • Polyvinylchloride
  • Siliconen rubber
  • Polyurethaan
  • Polyethyleen
  • Polyamide
  • Polypropyleen
  • Thermoplastische elastomeren

 

In de loop van de tijd zijn in de kabelindustrie verschillende gangbare benamingen ontstaan voor de markering van halogeenvrije kabels en draden. Afhankelijk van de fabrikant zult u daarom aanduidingen voor halogeenvrije kabels tegenkomen als:

 

Afkorting Beschrijving
HFFR Halogen-free, flame-retardant
LSZH (of LS0H) Low smoke, zero halogen
FRNC Flame-retardant, non-corrosive
HF Halogen-free

 

LAPP-producten zijn te herkennen aan de letters H in de productaanduiding. Dit is bijvoorbeeld het geval met onze besturingskabel ÖLFLEX® CLASSIC 110 H of, in het algemeen, de NHXMH-mantelkabels als halogeenvrij alternatief voor de PVC-installatiekabel NYM. Halogeenvrije wartels worden aangeduid met de letters HF. De SKINTOP® ST-HF-M kabelwartel en de SILVYN® krimpkous zijn moeilijk ontvlambaar, zelfdovend, halogeenvrij en bieden een hoge mate van functionele veiligheid.

Waarom zijn halogeenvrije kabels belangrijk voor de brandveiligheid?

Halogenen kunnen schadelijk zijn voor de gezondheid. Dit is met name het geval wanneer halogeenhoudende kunststoffen - vooral PVC - branden. Als er brand uitbreekt, komen er gehalogeneerde hydrogenen vrij uit het plastic. Halogenen vormen zuren in combinatie met water, zoals het bluswater van de brandweer, maar ook met het vocht van slijmvliezen: chloor verandert in zoutzuur, fluor in het zeer corrosieve fluorwaterstofzuur. Bovendien kan een mengsel van dioxine en andere zeer giftige chemicaliën worden gevormd. Als ze in de luchtwegen terechtkomen, kunnen ze deze aantasten en leiden tot dood door verstikking. Zelfs degenen die de brand overleven, kunnen blijvende gezondheidsschade oplopen. Dit is veel minder het geval bij halogeenvrije kabels.

Voor een holistische brandbescherming moeten de kabels ook vlamvertragend zijn en een lage rookemissie hebben. Vlambeveiliging vertraagt het ontvlammen en de verspreiding van de vlam en bevordert zelfdoving. Hier staan de fabrikanten voor een dilemma, omdat chloor en broom zeer goede brandvertragers zijn en daarom vaak worden toegevoegd aan kunststoffen voor kabels. Vanwege de genoemde gezondheidsrisico's is dit echter omstreden en alleen toegestaan wanneer er geen personen in gevaar worden gebracht. LAPP gebruikt daarom materialen die een hoge vlamvertraging hebben, maar toch zonder halogenen kunnen.

 

Wat is het voordeel van halogeenvrije kabels en draden?

ETHERLINE® FIRE Industriële Ethernet-kabels met isolatiebehoud

Afbeelding ETHERLINE® BRAND Industriële Ethernet-kabels met isolatiebehoud

Als halogeenvrije kabels sterk worden verhit of verbranden, vormen zij aanzienlijk minder bijtende zuren of gassen die gevaarlijk zijn voor de gezondheid. ÖLFLEX® besturingskabels of datakabels van de merken UNITRONIC® en ETHERLINE® zijn bijzonder geschikt voor gebruik in openbare gebouwen, vervoersmiddelen of in het algemeen waar in geval van brand een hoge mate van persoonlijke/dierlijke of materiële schade kan ontstaan. Zij hebben een lage rookdichtheid, ontwikkelen dus minder rook en maken het voor ingesloten personen gemakkelijker om vluchtwegen te vinden.

Als u een "halogeenvrije NYM-kabel" nodig hebt, gebruik dan onze NHXMH-kabels met mantel - de halogeenvrije alternatieven voor in de handel verkrijgbare NYM-kabels die halogenen bevatten. Voor onze besturingskabel ÖLFLEX® CLASSIC 110 zijn er de halogeenvrije alternatieven ÖLFLEX® CLASSIC 110 H of ÖLFLEX® CLASSIC 130 H.

Het is bijzonder zinvol halogeenvrije kabels te gebruiken om in geval van brand een zo groot mogelijke functionele integriteit te garanderen. Dit is bijvoorbeeld van belang in gebouwen waar bewakingscamera's in geval van brand beelden van de brandhaard moeten verschaffen. De high-speed datakabel ETHERLINE® FIRE van LAPP zendt zelfs na twee uur in de vlammen nog gegevens met de volle transmissiesnelheid.

Normatieve vereisten voor halogeenvrije kabels, bedrading en connectoren

Een halogeenvrije kabel of draad die voldoet aan de relevante normen en standaarden is niet noodzakelijkerwijs volledig vrij van halogenen. Om een kabel als halogeenvrij aan te duiden in de zin van de normatieve voorschriften, mogen bepaalde waarden niet worden overschreden.

Halogeenvrije kabels, draden volgens IEC 60754-1 of DIN EN 60754-1

In het kort worden in dit deel van de norm de testapparatuur en de procedure gespecificeerd voor de bepaling van de hoeveelheid halogeenzuurgas die wordt geproduceerd tijdens de verbranding van de materialen van kabels en geïsoleerde draden.

LAPP-kabels en -draden die volgens IEC 60754-1 als halogeenvrij zijn aangemerkt, bieden de gebruiker derhalve de zekerheid dat het geteste materiaal een halogeenzuurgehalte van 5 mg/g niet overschrijdt.

Halogeenvrije kabels en draden volgens IEC 60754-2 of DIN EN 60754-2

De norm DIN EN 60754 beschrijft in deel 2 de bepaling van de zuurgraad door meting van de pH-waarde en de geleidbaarheid.


Voor u als gebruiker betekent dit dat onze halogeenvrije kabels en geleiders voldoen aan IEC 60754-2 en dat ze niet onder een pH-waarde van 4,3 komen. Bovendien overschrijdt de voor onze kabels vastgestelde geleidingswaarde de grenswaarde van 10 µS/mm niet.

Halogeenvrije kabels en draden volgens DIN EN 61034-2

Zoals reeds vermeld bij de voordelen van halogeenvrije kabels en draden, zijn het lang functioneren en het onbelemmerde zicht vaak zeer belangrijke aspecten in geval van brand. Dit laatste is van doorslaggevend belang voor bijvoorbeeld de evacuatie van personen in gebouwen, de bereikbaarheid voor de brandweer of bijvoorbeeld voor de bewakingssystemen in geval van analyses achteraf van de oorzaak van de brand.

In de norm DIN EN 61034 is de procedure vastgelegd voor het meten van de rookdichtheid van brandende kabels en leidingen onder gedefinieerde omstandigheden.

De rookdichtheid van kabels en leidingen wordt uitgedrukt in minimumwaarden voor de lichtdoorlatendheid. In bijlage A van de norm kunnen berekeningen voor de brandveiligheid hieruit worden gehaald.

In bijlage B van de norm DIN EN 61034-2 worden aanbevelingen gedaan voor gevallen waarin andere normen geen voorschriften bevatten. In dit aanhangsel wordt een waarde van 60% voor de lichttransmissie aanbevolen als de kleinste waarde.

LAPP producten die voldoen aan de norm DIN EN 61034 garanderen daarom een lichttransmissie van ten minste 60% volgens de beschreven testprocedure.